Hệ Đào Tạo Là Gì? Những Thông Tin Cần Biết Về Hệ Đào Tạo

Các hệ đào tạo không chỉ bao gồm việc phân chia các loại khóa học mà còn thể hiện sự đa dạng và linh hoạt trong giáo dục hiện đại. Bao gồm từ giáo dục chính quy, học kết hợp với làm việc, đến học từ xa, mỗi hình thức đều mang lại giá trị và mục tiêu đặc biệt, đáp ứng các nhu cầu và khát vọng của từng người học.

Bạn muốn biết hệ đào tạo là gì? gồm những loại nào và điểm yếu của từng loại là gì? Hãy cùng tìm hiểu về các hệ đào tạo thông qua bài viết dưới đây.

Khái niệm về các hệ đào tạo là gì?

Hệ Đào Tạo Là Gì? Những Thông Tin Cần Biết Về Hệ Đào Tạo
Khái niệm về các hệ đào tạo là gì?

“Hệ đào tạo” là khái niệm chủ chốt trong lĩnh vực giáo dục, chỉ ra cách thức và cấu trúc tổ chức giáo dục nhằm mục đích truyền bá kiến thức và nâng cao trình độ cho học viên, đồng thời trang bị cho họ những kỹ năng và hiểu biết chuyên sâu cần thiết cho sự nghiệp mà họ chọn lựa.

Có nhiều phương thức hệ đào tạo khác nhau như hệ đào tạo chính quy tại các trường đại học, hệ đào tạo qua mạng, hệ giáo dục liên tục, và hệ sau đại học, mỗi hệ đều có những ưu điểm và hạn chế tùy thuộc vào điều kiện và yêu cầu cá nhân của từng học viên.

Trong các hệ đào tạo được pháp luật công nhận hiện nay, bạn có thể chọn lựa giữa hệ đào tạo chính quy và hệ đào tạo không chính quy, bao gồm cả hệ đào tạo qua mạng, để theo học.

Ở Việt Nam có các hệ đào tạo nào?

Hệ Đào Tạo Là Gì? Những Thông Tin Cần Biết Về Hệ Đào Tạo
Ở Việt Nam có các hệ đào tạo nào?

Dựa vào Điều 6 của Luật Giáo dục đại học 2012, sau khi được cập nhật và chỉnh sửa năm 2018, việc giáo dục đại học ở Việt Nam diễn ra theo ba hệ đào tạo chủ yếu:

Những cách thức này bao gồm đào tạo chính quy, đào tạo theo mô hình học kết hợp làm việc, và đào tạo qua mạng, tất cả đều nhằm mục đích cung cấp bằng cấp cho học viên ở các trình độ khác nhau trong hệ thống giáo dục đại học. Khả năng chuyển đổi linh hoạt giữa các phương thức đào tạo này được đảm bảo nhờ vào sự liên kết giữa chúng.

Nói ngắn gọn, ba cách thức đào tạo chính gồm có: Đào tạo chính quy, đào tạo hợp bản (kết hợp làm và học), và đào tạo từ xa.

Hệ đào tạo chính quy

Ở Việt Nam, hệ đào tạo chính quy được xem là phương thức giáo dục cơ bản và toàn diện nhất, thường kéo dài khoảng bốn năm. Sinh viên hoàn thành chương trình này sẽ nhận được bằng cử nhân trong nhiều ngành như kế toán, kiểm toán, kinh tế và nhiều ngành nghề khác, với một trọng tâm mạnh mẽ vào sự chuyên môn hóa sâu. Đây là một lựa chọn lý tưởng cho những người muốn thiết lập một cơ sở kiến thức chắc chắn cho sự nghiệp của mình.

Các thí sinh quan tâm đến việc theo đuổi hình thức này cần phải vượt qua kỳ thi tuyển sinh vào các trường đại học hoặc cao đẳng, tùy thuộc vào cấp độ đào tạo họ muốn theo học. Khi được nhận vào, họ sẽ tham gia vào một chương trình học được xác định bởi trường và cuối cùng được cấp bằng chính quy có giá trị trên toàn quốc khi tốt nghiệp.

Trong hệ đào tạo chính quy, có ba loại chương trình chính: đại học chính quy, chương trình liên thông từ cao đẳng lên đại học, và chương trình đào tạo văn bằng hai.

  • Chương trình đại học chính quy thường kéo dài từ 4 đến 6 năm tùy ngành, và sinh viên sẽ nhận bằng cử nhân khi hoàn thành.
  • Chương trình liên thông từ cao đẳng lên đại học mất khoảng 1,5 năm, yêu cầu thực tập và viết luận văn, và thời gian có thể kéo dài hơn 2 năm nếu chuyển sang ngành học không liên quan.
  • Chương trình văn bằng hai dành cho những người đã có bằng cử nhân và muốn học thêm một ngành khác. Đối với cùng một ngành, chương trình này mất khoảng 12-20 tháng để hoàn thành, còn đối với ngành khác có thể mất từ 24 đến 36 tháng.

Đối tượng và độ tuổi phù hợp với hệ đào tạo chính quy

  • Đối tượng tham gia: Dành cho những người đã kết thúc chương trình giáo dục Trung học phổ thông (THPT) hoặc những người nắm giữ bằng cấp tương đương.
  • Về độ tuổi: Hầu hết các sinh viên tham gia vào hệ đào tạo chính quy thường nằm trong khoảng tuổi từ 18 đến 22. Tuy nhiên, không có giới hạn tuổi cụ thể được áp đặt, miễn là ứng viên đáp ứng các yêu cầu tuyển sinh được quy định bởi các tổ chức giáo dục.

Quy trình học hệ chính quy

  • Môn học đại cương: Những khóa học này mang lại cho sinh viên nền tảng vững chắc về kiến thức trong nhiều lĩnh vực như triết học, lịch sử, đạo đức, luật pháp, kỹ năng mềm, toán học, tin học, ngoại ngữ, và hơn thế nữa. Chúng trang bị cho sinh viên cái nhìn toàn diện và có hệ thống về thế giới kiến thức, đóng vai trò là bước đệm không thể thiếu trước khi họ bắt đầu học sâu về chuyên ngành. Nhờ đó, sinh viên được trang bị khả năng ứng dụng kiến thức vào thực tiễn, cũng như phát triển tư duy phản biện và các kỹ năng cần thiết, chuẩn bị họ cho sự phát triển nghề nghiệp và đời sống cá nhân sau này.
  • Kiến thức chuyên ngành: Các kiến thức và kỹ năng chuyên sâu, được thiết kế riêng cho từng lĩnh vực chuyên môn, kết hợp giữa lý thuyết và kinh nghiệm thực hành. Chương trình đào tạo đại học và cao đẳng cung cấp một cái nhìn chi tiết vào những vấn đề chuyên biệt của ngành, cho phép sinh viên không chỉ hiểu biết sâu sắc về lĩnh vực của mình mà còn biết cách ứng dụng những kiến thức đó trong thực tiễn, từ đó xây dựng nền tảng vững chắc cho sự nghiệp trong tương lai.

Hệ đào tạo không chính quy (Hệ Tại Chức)

“Hệ đào tạo tại chức” là một hình thức giáo dục được thiết kế cho những cá nhân đang đi làm hoặc có những hạn chế về thời gian, không gian và các cam kết công việc khác mà không thể tham gia vào các chương trình giáo dục đại học hay cao đẳng theo cách thông thường. Hệ thống này nhằm mục đích cung cấp cho người học cơ hội để học hỏi, cải thiện kiến thức chuyên ngôn và kỹ năng qua các lớp học được tổ chức một cách linh hoạt về thời gian và cách thức tổ chức.

Các khóa học trong hệ đào tạo tại chức thường được lên lịch vào buổi tối hoặc cuối tuần, đáp ứng nhu cầu của những người bận rộn với công việc. Các chương trình này có thể bao gồm nhiều cấp độ đào tạo khác nhau, từ chứng chỉ đến cao đẳng, đại học và thậm chí là sau đại học.

Nội dung giáo dục và cấu trúc chương trình của hệ đào tạo tại chức thường giống với chương trình chính quy, nhưng được điều chỉnh để phù hợp hơn với nhu cầu của những người học đã có kinh nghiệm làm việc, đồng thời yêu cầu sự linh hoạt cao về mặt thời gian. Dù hệ thống này mang lại lợi ích về sự thuận tiện và khả năng linh hoạt, nó cũng yêu cầu người học phải tự giác và có kỹ năng quản lý thời gian tốt để đảm bảo thành công trong việc học.

Đối tượng và độ tuổi phù hợp với hệ đào tạo không chính quy

  • Đối tượng tham gia: Phù hợp với những cá nhân đang đi làm hoặc mong muốn một lựa chọn học tập có tính linh hoạt cao. Đối với chương trình văn bằng hai, yêu cầu đối tượng tham gia phải sở hữu bằng đại học hoặc bằng cấp tương đương trước khi nộp đơn.
  • Yêu cầu về độ tuổi: Mặc dù không có hạn chế cụ thể về độ tuổi, nhưng người tham gia thường là những người trên 22 tuổi, dựa trên bối cảnh giáo dục và mục tiêu cá nhân của họ.

Quy trình học hệ không chính quy

Chương trình đào tạo hệ không chính quy bao gồm nhiều loại khóa học khác nhau từ các khóa học ngắn hạn, trung cấp, cao đẳng đến đại học, cũng như các khóa học nghề. Đặc điểm của những chương trình này là không bắt buộc thí sinh phải trải qua kỳ thi tuyển, nhưng thường đặt ra các yêu cầu cụ thể liên quan đến bằng cấp học vấn hoặc kinh nghiệm làm việc của học viên.

Hệ đào tạo từ xa (E-Learning)

Hệ đào tạo từ xa, một phương thức giáo dục đại học phổ biến, cho phép giảng viên và sinh viên không cần gặp mặt trực tiếp nhưng vẫn có thể tương tác qua mạng internet. Sinh viên có khả năng truy cập các bài giảng và thực hiện các nhiệm vụ học tập từ bất kỳ đâu, sử dụng các thiết bị điện tử như máy tính, điện thoại thông minh hoặc máy tính bảng.

Giảng viên tận dụng các nền tảng e-learning để thiết kế, chia sẻ kiến thức và hỗ trợ sinh viên qua từng giai đoạn của khóa học. Phương pháp này đặc biệt phù hợp với những người bị hạn chế về thời gian hoặc không thể tham gia các lớp học truyền thống do cách trở địa lý.

Giáo dục trực tuyến cung cấp sự linh hoạt tối ưu về thời gian và địa điểm nhờ vào sự ứng dụng của công nghệ thông tin, tạo ra một không gian học không giới hạn. Dành cho những người chưa có bằng đại học, thời gian hoàn thành có thể từ 3.5 đến 4 năm. Trong khi đó, những người đã có bằng trung cấp, cao đẳng, hoặc đại học có thể kết thúc chương trình trong khoảng 1.5 đến 3 năm.

Đối tượng và độ tuổi phù hợp với hệ đào tạo từ xa

  • Đối tượng tham gia: Phù hợp với những cá nhân không có khả năng tham gia học tập trực tiếp tại cơ sở giáo dục do vấn đề địa lý, đã bắt đầu sự nghiệp hoặc có một lịch trình cá nhân dày đặc, và mong muốn một phương thức học tập linh hoạt qua mạng.
  • Yêu cầu về độ tuổi: Chương trình không hạn chế về độ tuổi của người tham gia. Dù bạn ở lứa tuổi nào, miễn là bạn đủ điều kiện theo yêu cầu của chương trình, bạn đều có thể đăng ký tham gia.

Quy trình học hệ đào tạo từ xa

Sử dụng cách tiếp cận giáo dục tiên tiến thông qua E-Learning, một hình thức học tập trực tuyến dựa trên việc áp dụng công nghệ thông tin và truyền thông. Điều này tạo nên một môi trường học trực tuyến toàn diện, tương tác và dễ dàng tiếp cận cho người học.

Giá trị bằng cấp của các hệ đào tạo có khác nhau không?

Hệ Đào Tạo Là Gì? Những Thông Tin Cần Biết Về Hệ Đào Tạo
Giá trị bằng cấp của các hệ đào tạo có khác nhau không?

Dựa trên Thông tư 27/2019/TT-BGDĐT, từ tháng 3 năm 2020, không còn sự phân biệt trên bằng đại học giữa hình thức đào tạo “chính quy” và “tại chức”. Dựa theo thông tư này, mọi bằng đại học, bao gồm bằng cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ và các bằng cấp khác, đều có chung 10 thông tin cụ thể như sau:

  • Tiêu đề của văn bằng.
  • Loại bằng (cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ hoặc tương đương).
  • Ngành học.
  • Tên trường đại học cấp bằng.
  • Họ và tên của người nhận bằng.
  • Ngày, tháng, năm sinh của người nhận.
  • Hạng của bằng tốt nghiệp (nếu có).
  • Địa điểm và ngày, tháng cấp bằng.
  • Chữ ký và tên của người có thẩm quyền cấp bằng, kèm theo dấu của trường.
  • Số hiệu và số ghi trên sổ cấp bằng.

Vì vậy, bằng tốt nghiệp đại học giờ đây không phân biệt giữa các hệ đào tạo, mà chỉ ghi chú về hạng tốt nghiệp của sinh viên, nếu có.

Ưu và nhược điểm của các Hệ Đào Tạo như thế nào?

Hệ Đào Tạo Là Gì? Những Thông Tin Cần Biết Về Hệ Đào Tạo
Ưu và nhược điểm của các Hệ Đào Tạo như thế nào?

Mỗi hệ đào tạo có những lợi ích và thách thức riêng biệt. Dưới đây là tổng quan về ưu và nhược điểm của ba hệ đào tạo phổ biến, được Làm Bằng Thật 100 cung cấp để bạn có thể tham khảo:

Ưu điểm và nhược điểm hệ đào tạo chính quy

Hệ đào tạo chính quy là một phần quan trọng của hệ thống giáo dục, với cách thức tổ chức và điều hành nhằm mục đích cung cấp một nền tảng kiến thức và kỹ năng chuyên môn cho sinh viên. Dưới đây là một số ưu và nhược điểm của hệ đào tạo chính quy:

Ưu điểm

  • Môi trường học tập chuyên nghiệp: Hệ chính quy thường diễn ra tại các cơ sở giáo dục có cơ sở vật chất và trang thiết bị đầy đủ, tạo điều kiện tốt nhất cho việc học và nghiên cứu.
  • Tương tác trực tiếp: Sinh viên có cơ hội tương tác trực tiếp với giảng viên và bạn bè, tạo môi trường học tập tích cực và thúc đẩy trao đổi kiến thức.
  • Cơ hội thực tập và làm việc: Nhiều chương trình chính quy cung cấp cơ hội thực tập và làm việc với các doanh nghiệp, tổ chức, giúp sinh viên tích lũy kinh nghiệm thực tế.
  • Cấp bằng có giá trị cao: Bằng cấp từ hệ đào tạo chính quy thường được công nhận rộng rãi và đánh giá cao trên thị trường lao động.

Nhược điểm:

  • Chi phí cao: Học phí và các chi phí liên quan đến học tập (như ăn ở, đi lại) thường cao hơn so với các hệ đào tạo khác.
  • Ít linh hoạt: Các khóa học trong hệ chính quy thường có lịch trình cố định, ít linh hoạt, có thể gây khó khăn cho sinh viên muốn kết hợp học với làm việc hoặc có nhu cầu cá nhân đặc biệt.
  • Áp lực cạnh tranh: Môi trường học tập chính quy có thể tạo ra áp lực cạnh tranh cao giữa sinh viên, ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần và thể chất.
  • Thời gian cam kết: Sinh viên phải cam kết một khối lượng thời gian cố định, thường là toàn thời gian, làm hạn chế khả năng tham gia vào các hoạt động khác.

Ưu điểm và nhược điểm hệ đào tạo tại chức

Hệ đào tạo tại chức được thiết kế để phục vụ những người đã đi làm hoặc không thể tham gia học theo hệ thống giáo dục chính quy do các hạn chế về thời gian, địa điểm. Dưới đây là một số ưu và nhược điểm của hệ đào tạo tại chức:

Ưu điểm

  • Linh hoạt về thời gian: Hệ đào tạo tại chức thường có lịch học linh hoạt, như buổi tối hoặc cuối tuần, giúp những người đi làm có thể vừa làm vừa học.
  • Giải quyết vấn đề về địa điểm: Sinh viên không cần phải di chuyển đến trường mỗi ngày, đặc biệt phù hợp với những người sống xa trung tâm giáo dục hoặc có các cam kết về mặt địa lý.
  • Cập nhật kiến thức và kỹ năng: Cho phép cá nhân cập nhật kiến thức mới và nâng cao kỹ năng chuyên môn mà không cần phải bỏ công việc hiện tại.
  • Chi phí thấp hơn: Thông thường, học phí của hệ đào tạo tại chức thấp hơn so với hệ đào tạo chính quy.

Nhược điểm

  • Ít tương tác trực tiếp: Hạn chế về cơ hội gặp gỡ và tương tác trực tiếp với giảng viên và bạn học, ảnh hưởng đến trải nghiệm học tập và khả năng trao đổi kiến thức.
  • Chất lượng giáo dục: Một số chương trình đào tạo tại chức có thể không đảm bảo chất lượng giáo dục tương đương với hệ chính quy, tùy thuộc vào cơ sở đào tạo.
  • Nhận thức của nhà tuyển dụng: Một số nhà tuyển dụng có thể coi trọng bằng cấp từ hệ chính quy hơn so với bằng từ hệ đào tạo tại chức.
  • Tự giác học tập: Đòi hỏi mức độ tự giác cao và khả năng tự học tốt từ phía sinh viên để đạt được kết quả học tập tốt, do ít có sự hỗ trợ và giám sát trực tiếp.

Ưu điểm và nhược điểm hệ đào tạo từ xa

Hệ đào tạo từ xa, đặc biệt là qua mạng internet, đã trở nên phổ biến như một phương pháp giáo dục thay thế hoặc bổ sung cho giáo dục truyền thống. Dưới đây là một số ưu và nhược điểm của hệ đào tạo từ xa:

Ưu điểm

  • Tính linh hoạt cao: Sinh viên có thể học ở bất kỳ đâu và bất kỳ khi nào, miễn là họ có kết nối internet, giúp tối ưu hóa việc sử dụng thời gian và không gian.
  • Tiết kiệm chi phí: Giáo dục từ xa thường giúp giảm thiểu chi phí đi lại, ăn ở và một số khoản phí khác so với hệ chính quy.
  • Đa dạng hóa khóa học: Cung cấp cơ hội tiếp cận với một loạt các khóa học và chương trình đào tạo từ khắp nơi trên thế giới.
  • Tự học: Khuyến khích sự tự giác và tự học, phát triển kỹ năng quản lý thời gian và tự quản lý học tập.

Nhược điểm

  • Thiếu tương tác trực tiếp: Giảm cơ hội giao tiếp trực tiếp với giảng viên và bạn học, có thể ảnh hưởng đến trải nghiệm học tập và khả năng học hỏi từ nhau.
  • Cần kỹ năng tự học: Đòi hỏi sinh viên phải có kỹ năng tự giác học tập cao và khả năng tự quản lý thời gian tốt, không phải ai cũng có thể thích nghi.
  • Công nghệ và kết nối: Phụ thuộc vào trang thiết bị và kết nối internet, điều này có thể gây khó khăn cho một số sinh viên ở vùng sâu, vùng xa.
  • Nhận thức của nhà tuyển dụng: Một số nhà tuyển dụng có thể vẫn ưu tiên bằng cấp từ các hệ đào tạo chính quy truyền thống so với hệ đào tạo từ xa, mặc dù quan điểm này đang dần thay đổi.

Một số trường có hệ đào tạo từ xa hiện nay

Hệ Đào Tạo Là Gì? Những Thông Tin Cần Biết Về Hệ Đào Tạo
Một số trường có hệ đào tạo từ xa hiện nay

Hiện nay, giáo dục trực tuyến đã trở thành một xu hướng phổ biến và nhận được sự chú ý từ đông đảo người học nhờ vào những lợi ích đa dạng mà nó mang lại. Đáp ứng nhu cầu này, nhiều trường đại học đã mở rộng việc sử dụng phương pháp đào tạo này cho nhiều ngành học khác nhau.

Sau đây là danh sách một số trường cung cấp các chương trình đào tạo trực tuyến uy tín hiện nay:

  • Đại học Kinh tế Quốc dân
  • Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông
  • Đại học Mở
  • Học viện Tài chính
  • Đại học Công nghệ Thông tin – Đại học Quốc gia TP.HCM
  • Và nhiều hơn nữa

Tổng kết

Bài viết này đã đưa ra cái nhìn tổng quát về hệ thống đào tạo và giới thiệu một số phương pháp giáo dục phổ biến tại Việt Nam. Nếu bạn đang tìm hiểu và dự định tham gia vào lĩnh vực giáo dục này, chúng tôi khuyên bạn nên xem xét kỹ lưỡng các yêu cầu tuyển sinh và chất lượng của các cơ sở đào tạo để đưa ra quyết định phù hợp nhất.

Hy vọng thông tin được chia sẻ trong bài viết sẽ giúp ích cho bạn trong quá trình tìm kiếm và quyết định con đường học vấn phù hợp với bản thân.

Chat Facebook
Chát Ngay